Mozaïsch en Romeinsch recht : eene vergelijkende rechtsstudie - pagina 42

34In gelijken trant nu wijst ook von Hahn er op, hoe het recht op tweeërlei wijze kan behandeld worden. „Man kann dasselbe an sich, und man kann es als Mittel auffassen. „Nach der ersten Auifassung geht man von der Untersuchung des Inhalts der einzelnen Rechtssattze aus, sucht dieselben zu pracisiren und gruppirt sie nach ihrem Inhalt." O Men let daarbij niet op hetgeen, waaraan de bepalingen dienstbaar zijn; of zij ter verwezenlijking van één oogmerk dan wel van meerdere strekken; of zij op zich zelven dan wel met hulp van andere factoren het doel moeten bereiken. Gansch anders daarentegen gaat men bij de tweede methode te werk. „Alle diese nach der ersten Auffassung vernachlassigten Momente linden nach der zweiten Auffassung nicht nur Berücksichtigung, sondern gerade sie sind es, von welchenprincipiellausgegangenwird. Es wird ein bestimmtes Lebensverhaltnisz in 's Auge gefaszt und untersucht, ob und wie weit die dasselbe beherrschende sittliche Idee durch G-eltendmachung von Rechtssatzen realisirt werden kann, wie weit es Rechtsverhaltnisz ist." Tevens blijkt dan inhoever de betrekking tot ander terrein behoort, en ligt het voor de hand de voorschriften van verschillenden aard, die te samen de levensbetrekking beschermen, nevens elkaar voor te stellen, of ook in dooreengestrengeld verband. Zoo noodig kan een voorbeeld deze bedoeling verduidelijken. Het is mogelijk de rechtsvoorschriften, die het huwelijk betreffen, alleen in onderling verband te beschouwen; de verhouding dier voorschriften tot elkander na te gaan, en die tot rechtsinstituut ineen te zetten. In die richting bedoelt ons art. 83 van het Burgerlijk "Wetboek non est producenrlum ad consequentias." En 1. 15: „In his, quae contra rationern iuris constituta, sunt, non possumus sequi regulam iuris." Tegenover het ius sincjulare wordt door velen het in overeenstemming met de grondbeginselen ontwikkelde, normale, recht ius commune geheeten. O. a dooi' Arndts, Juristische Encydopddie unci MeUiodologie. 8ste ed., § 29. IdemModderman, Handboek voor het Romeinsch rechl, dl.. I, bl. 21. Anderen bezigen lus commune voor het algemeene, voor allen gelijkelijk geldende recht. Zoo Holder, Insiüulionen des rümisclien Rechles, 2de ed., bl. 12. Met het oog op In.stit. I. 2 § 6 ware dit eer ius generale te noemen, Maar volgens Instit. II. 11 pr. en § 3 kan daarvoor even goed ius commune worden gezegd. Salkowski, Lehrbuch der Insfdutionen, 3de ed., bl. 7, verstaat onder ius commune het een zoowel als het ander. 1) T. a. p., bl. XXIII.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen