Mozaïsch en Romeinsch recht : eene vergelijkende rechtsstudie - pagina 55

•47 steenen. Daarmee werd alle middel tot levensonderhoud benomen; „hij neemt de ziel te pand." (Deut. XXIY:6) Zoo vestigden we dan op tweeërlei beperking de aandacht. De eerste voortvloeiend uit de door den Heere aan het geschapene gegeven bestemming, en de bedoeling tot het houden der grenzen, die Hij trok, te manen; en de andere om een dam tegen te grove uiting van onbarmhartigheid op te werpen. Eindelijk hebben we thans nog te wijzen op het minder absoluut karakter, dat in tegenstelling van wat te Rome gold, ook het recht in zich zelf reeds had. Met name komt dit uit voor wat den eigendom betreft. Te recht wijst Kübel') in zijn lezenswaardige studie op de scherpe tegenstelling, die heden ten dage ten aanzien van dit punt bestaat. Wordt eenerzijds het recht van den eigenaar op de spits gedreven, aan den anderen kant poogt men het binnen zeer enge grenzen te beperken, of wel het op te heffen, naar eisch van het bekende woord: „to ^ropne'te', (fest Ie vol. In het Mozaïsch recht nu was de waarheid, die zoowel in het eene als in het andere ligt, tot harmonische eenheid verbonden. Het eigendomsrecht werd onder Israël erkend, al werd de beteekenis er van niet overschat. „Das Eigenthum, auch mit abgebrochener Spitze", zegt Schnell, ^) ,,wird nicht als Diebstahl erklart, sondern es ist als ein Becht mit G-raben und Pfahlen umzogen, die nicht durch Gewalt durchbrochen werden sollen. Es ist aber wiederum kelner der G-ötzen, dem die obersten Strafen dienen sollen, wie bei uns, sondern die Beschadigungen desselben sind mit Maszen und sehr weislich gezüchtigt." ^) Wie in eens anders veld of wijngaard weiden laat, moet het beste van zijn veld of wijngaard wedergeven (Exod. XXII: 5) % „De goddelooze ontleent en geeft niet weder"; (Psalm XXXVII : 21) en zoo zal 1) T. a. p,, bl. 27. 2) T. a. V; bl. 36. ') Bij bcnadeeling van het vermogen werd, gelijk Sclmell, t. a. p., bl. 36, opmerkt, een verraogensstraf toegepast, evenals tegen lichamelijke beleediging lijfstraf bedreigd werd. Gelijk bekend is, komt de lalio als straf, ook in laatstbedoelde gevallen, bij verschillende volkeren voor. Zoo bij de Egyptenaars en in de wetgeving van Solon. Insgelijks had de i e a XII labularuni, „Sinienihrumrupit, ni cuni ao paait, lalio esto." (Bruns, Fontes iuris Roniarii on/Jf/MJ, 4de ed., bl 27^ Driemaal wordt in den Pentateuch het beginsel der talio uitdrukkelijk toegepast: 1". als mannen kijven, en slaan eene zwangere vrouw, zoodat haar de vrucht afgaat,

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen