Schuld en straf - pagina 33
Rede, gehouden bij het overdragen van het rectoraat der Vrije Universiteit
27 VON LISZT is niet minder beslist: „Der überlieferte Schuldbegriff ist unhaltbar... Ohne Wahlfreiheit weder Schuld noch Vergeltung. Für den folgerichtigen Determinismus bleibt einzig und allein die Zweckstrafe übrig." 152) KLIPPEL schrijft: „Da Willensfreiheit nicht existiert, so gibt es auch keine Schuld.... Und da es keine Schuld gibt, so ist auch eine Strafe im eigentlichen Sinne des Wortes (Miszbilligung bzw. Vergeltung des schuldvollen Handelns) nicht möglich." 153) SicHART acht onbetwistbaar, dat „die Unfreiheit des Willens die Annahme einer Schuld, wie solche zum Wesen der Vergeltungsstrafe gehort, unbedingt ausschliesze." 154) VARGHA leert: „Dasjenige, was Jemand wollte oder nicht wollte, kann man ihm offenbar nur dann mit Recht zum Vorwurfe machen, wenn ihm die Wahlfreiheit zustand, so oder auch nicht so zu wollen." 155) FERRI verklaart, dat zedelijke verantwoordelijkheid „sans libra arbitre est un non-sens;" etc. i56). Mr. SIMONS oordeelt, „dat zonder vrijheid van wilsbesluit geen schuld bestaanbaar is, geene zedelijke afkeuring van den dader gerechtvaardigd mag heeten." 157) ' Wie heeft hier gelijk? Oefent het determinisme al dan niet zoo ver reikenden invloed op het strafrecht uit? De oplossing is eenvoudiger dan zij schijnt. Ten spijt der helderheid behouden velen op strafrechtelijk terrein de oude namen, na daarin eerst andere begrippen te hebben gelegd. Dit noemen sommigen dan evolutie. En slechts de kloeker geesten wijzen er op, dat ook de terminologie zich overeenkomstig de veranderde inzichten wijzigen moet iss). Daardoor kunnen sommigen meenen schuld en vergelding gered te hebben, terwijl bij eenigszins nauwkeurige toetsing blijkt, dat wel het etiket hetzelfde is, maar de inhoud niet. Zoo wordt schuld door MERKEL aldus omschreven: „Schuld ist das an den geitenden Werturteilen gemessene und demnach in Anrechnung gebrachte kausale Verhalten selbst." i59) Met recht verklaart VON LISZT, dat deze opvatting van schuld weinig met de gangbare strookt i60). Volgens MERKEL is schuld het causaal verband tusschen eene door ons leelijk geachte daad met den dader, welk verband mag worden aangenomen als hij
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van zaterdag 20 oktober 1900
Rectorale redes | 130 Pagina's
![Schuld en straf - pagina 33](https://geheugenvandevu.digibron.nl/images/generated/rectorale-redes/schuld-en-straf/1900/10/20/1-thumbnail.jpg)
Bekijk de hele uitgave van zaterdag 20 oktober 1900
Rectorale redes | 130 Pagina's